V&G-coordinatie

Uit onderzoek is gebleken dat bouwplaatsen grote risico's ten aanzien van veiligheid en gezondheid van werknemers met zich meebrengen. De belangrijkste oorzaak is dat hier onder steeds wisselende omstandigheden gewerkt dient te worden. Daarnaast moeten werknemers van verschillende bedrijven vaak gelijktijdig werkzaamheden verrichten in een beperkt werkgebied.

Om ongevallen en arbeidsongeschiktheid te vermijden, schrijft de wet een gestructureerde aanpak ten aanzien van veiligheids- en gezondheidsrisico's op bouwplaatsen voor. De aanpak staat beschreven in hoofdstuk 2, afdeling 5 van het Arbobesluit, aangaande het bouwproces. De hierin genoemde bepalingen zijn van toepassing op nagenoeg alle bouwwerken en grond-, weg- en waterbouwkundige werken. Dit houdt onder andere in dat voor bepaalde werken een veiligheids- en gezondheidsplan (V&G-plan) en een V&G-dossier moet worden opgesteld en dat er een veiligheids- en gezondheidscoördinator (V&G-coördinator)dient te worden aangesteld.

V&G-coördinatie wordt in de praktijk helaas regelmatig beperkt tot het nakomen van de minimumeisen van de wet. V&G-coördinatie, mits op een deskundige wijze uitgevoerd, heeft echter niet alleen een gunstige invloed op de arbeidsomstandigheden, maar geeft ook belangrijke input voor het risicomanagement van projecten en heeft daarmee ook een gunstige invloed op de kosten van een project. Dit is vooral ook het geval wanneer ook aspecten die voorkomen uit omgevingsmanagement tijdens de risicoanalyses worden meegenomen.

V&G-coördinator
Wanneer tijdens het ontwerp en/of de uitvoering van een (bouw)werk verschillende partijen zijn betrokken, is de opdrachtgever van het werk verplicht een ontwerpende en uitvoerende partij aan te wijzen die de V&G-coördinatie zal uitvoeren.

Tijdens de ontwerpfase heeft de V&G-coördinator de volgende taken:

• coördineren dat de opdrachtgever in de ontwerpfase rekening houdt met de arbeidsomstandigheden die gelden tijdens de uitvoeringsfase;
• (laten) opstellen van een V&G-plan;
• het samenstellen van een dossier dat is bestemd voor degene die beslist over de uitvoering van latere werkzaamheden aan het bouwwerk.

Tijdens de uitvoeringsfase heeft de V&G- coördinator conform het Arbobesluit de volgende taken:

• coördineren dat werkgevers en zelfstandigen doeltreffende maatregelen nemen om de veiligheid en gezondheid van alle betrokkenen en derden te beschermen;
• de samenwerking tussen gelijktijdig en achtereenvolgend binnen de bouwplaats werkzame partijen te organiseren;
• de voorlichting van werknemers op de bouwplaats te coördineren;
• de nodige maatregelen te nemen zodat alleen bevoegde personen de bouwplaats kunnen betreden;
• ervoor te zorgen dat het veiligheids- en gezondheidsplan en het V&G-dossier zonodig worden aangepast of aangevuld;
• aanwijzingen te geven wanneer afspraken die zijn gemaakt op het gebied van veiligheid, gezondheid en coördinatie, niet worden nagekomen.

Overall V&G-coördinatie
Indien er meer opdrachtgevers en/of uitvoerende partijen betrokken zijn bij een project, is het, afhankelijk van de complexiteit van het werk, wenselijk om een externe (onafhankelijke) deskundinge aan te stellen als overall V&G-coördinator. De overall V&G-coördinator zorgt in dat geval dat opdrachtgevers en V&G-coördinatoren op effectieve wijze samenwerken. De overall V&G-coördinator maakt hierbij gebruik van een vooraf afgesproken escalatiemodel en eventueel een mandaat om te voorkomen dat discussies tussen verschillende partijen tot vertraging en uiteindelijk veelal meerkosten voor alle betrokken partijen zullen leiden. De functie van overall V&G-coördinator is verder zeer goed te combineren met de functie van omgevingsmanager.

bk arbo&veiligheid
bk arbo en veiligheid heeft deskundigen in dienst die de V&G-coördinatie voor u kunnen uitvoeren of u hierin kunnen begeleiden. Afhankelijk van de fase van het project en de complexiteit kunnen hiervoor een arbeidshygiënist, hoger veiligheidskundige of middelbaar veiligheidskundige voor in worden gezet.

Door de inzet van deskundigen op het gebied van veiligheid en gezondheid kan de functie van V&G-coördinator verder worden uitgebreid tot veiligheidskundig toezichthouder en/of adviseur. Verder heeft u hiermee een goede gesprekspartner binnen uw organisatie die contact kan onderhouden met deskundigen en toezichthoudende instanties (GG&GD, politie, brandweer, Arbeidsinspectie, et cetera).

V&G-plan
Voor (bouw)werken die voor de veiligheid en gezondheid van werknemers bijzondere gevaren met zich meebrengen, voor omvangrijke werkzaamheden (globaal meer dan 500 mandagen) of wanneer verschillende partijen bij het ontwerp en/of de uitvoering zijn betrokken, moet de opdrachtgever zorgen dat een Veiligheids- en gezondheidsplan (V&G-plan) wordt opgesteld.

In het definitieve V&G-plan worden in ieder geval de onderstaande zaken opgenomen:

• Een beschrijving van het tot stand te brengen bouwwerk, een overzicht van de betrokken ondernemingen op de bouwplaats en de naam van de coördinator voor de ontwerp- en uitvoeringsfase.
• Een inventarisatie en evaluatie van de specifieke gevaren die het gevolg zijn van de gelijktijdige en achtereenvolgende uitvoering van de bouwwerkzaamheden en de wisselwerking met doorgaande exploitatiewerkzaamheden (bijvoorbeeld van de weg of kabels en leidingen).
• De beheersmaatregelen die volgen uit de risico-inventarisatie en -evaluatie.
• De afspraken met betrekking tot de uitvoering van de beheersmaatregelen.
• De wijze waarop toezicht op de maatregelen wordt uitgeoefend.
• De bouwkundige, technische en organisatorische keuzen die in verband met de veiligheid en gezondheid van de werknemers in de ontwerpfase zijn gemaakt.
• De wijze waarop voorlichting en instructie aan de werknemers op de bouwplaats wordt gegeven.

Evenals voor V&G-coördinatie in het algemeen, geldt ook voor het opstellen van het V&G-plan dat de echte meerwaarde voor de kwaliteit van de voorbereiding en uitvoering van een project niet altijd wordt onderkend. Het V&G-plan wordt regelmatig pas opgesteld, nadat het bestek al klaar is. Door het V&G-plan en het contract integraal op te stellen, wordt niet alleen voldaan aan de arbeidsomstandighedenwet- en regelgeving, maar kan ook worden gezorgd dat de juiste besteksposten worden opgenomen, waardoor de kans op meerwerk of onveilige situaties tijdens de uitvoering kan worden beperkt. Ook wanneer tijdens het ontwerp en de uitvoering door de betrokken partijen veel belang wordt gehecht en aandacht wordt besteedt aan veiligheid en gezondheid, is het op schrift stellen van alle afwegingen en restrisico's een uitstekend controlemiddel om de doelstellingen op dit gebied ook echt te realiseren.

V&G-dossier
Tijdens de ontwerpfase en de uitvoeringsfase zijn de V&G-coördinatoren belast met het samenstellen van het V&G-dossier. Het V&G-dossier is bestemd voor degene die beslist over de uitvoering van latere werkzaamheden aan het bouwwerk. In dit dossier staan de bouwkundige en technische kenmerken die van belang zijn voor de veiligheid en gezondheid van werknemers die latere werkzaamheden verrichten. Het V&G-dossier bestaat uit datgene wat al tijdens het ontwerp is vastgelegd, aangevuld met alle aspecten die tijdens de uitvoering naar voren zijn gekomen.

Aspecten die in het V&G-dossier kunnen worden behandeld, zijn bijvoorbeeld:

• Veiligheidsvoorzieningen die zijn aangebracht om tijdens het beheer en onderhoud veilig te kunnen werken, zoals om veilig ramen te kunnen wassen of kunstwerken te kunnen inspecteren en onderhouden.
• Afwijkingen die tijdens de uitvoering zijn ontstaan die extra risico's voor beheer en onderhoud tot gevolg hebben, bijvoorbeeld het achterblijven van restverontreiniging bij bodemsanering.

Voor vragen over de dienstverlening kunt u contact opnemen met Dit e-mailadres is beveiligd tegen spambots, u heeft JavaScript nodig om het te kunnen bekijken T 088 321 25 00.